रायगड 1 अक्टूबर 26*अनोळखी लिंकवर क्लिक करू नका! वाढत्या सायबर गुन्हेगारीविरोधात रायगड पोलिसांचे नागरिकांना सतर्क राहण्याचे आवाहन

रायगड 1 अक्टूबर 26*अनोळखी लिंकवर क्लिक करू नका! वाढत्या सायबर गुन्हेगारीविरोधात रायगड पोलिसांचे नागरिकांना सतर्क राहण्याचे आवाहन

​रायगड (विशेष प्रतिनिधी, पूनम भारती – यूपीआजतक):

आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या युगात स्मार्टफोन आणि इंटरनेट मानवी जीवनाचा अविभाज्य भाग बनले आहेत. दैनंदिन कामांपासून ते बँकिंग व्यवहारांपर्यंत सर्व गोष्टी एका क्लिकवर उपलब्ध होत असल्या तरी, याच सोयीचा गैरफायदा घेत सायबर भामटे सर्वसामान्यांची आर्थिक लूट करत असल्याचे चित्र समोर येत आहे. वाढत्या ऑनलाइन फसवणुकीच्या पार्श्वभूमीवर रायगड जिल्हा पोलिसांनी नागरिकांच्या सुरक्षिततेसाठी विशेष जनजागृती मोहीम हाती घेतली आहे. “अनोळखी लिंकवर क्लिक करू नका… थांबा, विचार करा आणि मगच क्लिक करा!” असा थेट आणि महत्त्वाचा संदेश रायगड पोलिसांनी दिला आहे.

​सायबर गुन्हेगारांची नवी कार्यपद्धती (Modus Operandi)

​सायबर गुन्हेगारी नागरिकांना फसवण्यासाठी दररोज नवनवीन क्लृप्त्या शोधून काढत आहेत. यामध्ये प्रामुख्याने व्हॉट्सॲप, टेलिग्राम, एसएमएस (SMS) आणि ई-मेलच्या माध्यमातून आकर्षक किंवा भीती दाखवणारे मेसेज पाठवले जातात. वीज बिल अपडेट न केल्यास वीजपुरवठा खंडित करण्याची धमकी, लॉटरी लागल्याचे आमिष, बँकेचे केवायसी (KYC) पेंडिंग असल्याचे भासवणे किंवा पार्ट-टाइम नोकरीतून घरबसल्या दरमहा लाखो रुपये कमावण्याचा दावा करणारे संदेश पाठवून नागरिकांमध्ये उत्सुकता किंवा घबराट निर्माण केली जाते.

​या मेसेजसोबत एक अनोळखी किंवा संशयास्पद लिंक (उदा. tinyurl, bit.ly किंवा अधिकृत बँकिंग वेबसाइटसारखी दिसणारी बनावट लिंक) जोडलेली असते. वापरकर्त्याने उत्सुकतेपोटी किंवा भीतीपोटी त्या लिंकवर क्लिक करताच त्याच्या नकळत मोबाइलमध्ये ‘रिमोट ॲक्सेस ट्रोजन’ किंवा मालवेअर डाऊनलोड होतो. यामुळे मोबाइलचा ताबा हॅकर्सच्या हातात जातो आणि काही मिनिटांतच बँक खात्यातील सर्व रक्कम लंपास केली जाते.

​रायगड पोलिसांच्या महत्त्वाच्या मार्गदर्शक सूचना

​रायगड पोलिसांनी नागरिकांना कोणत्याही डिजिटल व्यवहार करताना अत्यंत सावध राहण्याचा सल्ला दिला असून, खालील महत्त्वाच्या मुद्द्यांचे तंतोतंत पालन करण्याचे आवाहन केले आहे:

1. ​अनोळखी लिंक टाळा: अनोळखी नंबरवरून आलेल्या कोणत्याही एसएमएस, व्हॉट्सॲप मेसेज किंवा ई-मेलमधील लिंकवर चुकूनही क्लिक करू नका.
2. ​गोपनीय माहितीची सुरक्षा: बँक अधिकारी, पोलिस किंवा कोणतीही नामांकित संस्था कधीही फोनवर किंवा मेसेजद्वारे पासवर्ड, एटीएम पिन किंवा ओटीपी (OTP) मागत नाही. त्यामुळे आपला ओटीपी आणि वैयक्तिक माहिती कोणाशीही शेअर करू नका.
3. ​अनोळखी ॲप्स डाऊनलोड करू नका: एनीडेस्क (AnyDesk), टीमव्ह्यूअर (TeamViewer) किंवा क्विकसपोर्ट (QuickSupport) यांसारखी स्क्रीन-शेअरिंग ॲप्स अज्ञात व्यक्तीच्या सांगण्यावरून इन्स्टॉल करू नका.
4. ​अधिकृत स्टोअरचा वापर: कोणतेही ॲप्लिकेशन डाऊनलोड करताना केवळ गुगल प्ले स्टोअर (Google Play Store) किंवा ॲपल ॲप स्टोअर (Apple App Store) या अधिकृत माध्यमांचाच वापर करावा. एपीके (APK) फाइल्स थेट ब्राऊझरवरून इन्स्टॉल करणे टाळावे.
5. ​सोशल मीडियाची काळजी: सोशल मीडियावर अनोळखी व्यक्तींशी संवाद साधताना, वैयक्तिक माहिती किंवा फोटो शेअर करताना विशेष दक्षता बाळगा.

​फसवणूक झाल्यास काय करावे?

​अनेकदा घाबरून किंवा माहितीच्या अभावामुळे नागरिक फसवणूक झाल्यानंतर तात्काळ तक्रार दाखल करत नाहीत, ज्यामुळे सायबर भामट्यांना पैसे एका खात्यातून दुसऱ्या खात्यात वळवणे सोपे जाते. सायबर हल्ल्याचा किंवा आर्थिक फसवणुकीचा बळी पडल्यास पहिल्या दोन ते तीन तासांचा काळ (Golden Hours) अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो.

​नागरिकांची कोणत्याही प्रकारची ऑनलाइन फसवणूक झाल्यास त्यांनी वेळ न दवडता भारत सरकारच्या राष्ट्रीय सायबर हेल्पलाइन क्रमांक १९३० (1930) वर त्वरित संपर्क साधावा, तसेच www.cybercrime.gov.in या अधिकृत पोर्टलवर तक्रार नोंदवावी. तात्काळ संपर्क साधल्यास फसवणूक झालेली रक्कम बँक स्तरावर गोठवणे शक्य होते. याशिवाय, स्थानिक पोलिस ठाण्यातील सायबर सेलशीही त्वरित संपर्क साधावा.

​”सुरक्षित रहा, सतर्क रहा” – रायगड पोलिस

​रायगड पोलिसांनी आपल्या आवाहनात स्पष्ट केले आहे की, तंत्रज्ञानाचा वापर सजगतेने करणे हीच सायबर गुन्हेगारीपासून बचावाची सर्वात मोठी ढाल आहे. कोणत्याही प्रकारचा संशयास्पद मेसेज आल्यास घाईगडबड न करता आधी पडताळणी करा. डिजिटल सुरक्षेचे नियम स्वतः पाळा आणि आपल्या कुटुंबातील ज्येष्ठ नागरिक व तरुणांनाही याविषयी जागरूक करा.

​“रायगड पोलिस – सदैव सेवेसी तत्पर” या ब्रीदवाक्यानुसार पोलिस दल नागरिकांच्या सुरक्षेसाठी कटिबद्ध असून, प्रत्येकाने डिजिटल व्यवहारांमध्ये सतर्क राहून पोलिसांना सहकार्य करावे, असे आवाहन रायगड पोलिस प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे.